مراقبت از نوزادان و کودکان، به‌خصوص در روزها و ماه‌های نخست زندگی، به محیطی نیاز دارد که علاوه بر حضور پزشک و کادر درمان، از تجهیزات مناسب برای پایش، تشخیص و درمان نیز برخوردار باشد.
نوزاد ممکن است در بدو تولد یا روزهای نخست زندگی با مشکلاتی مانند زردی، اختلالات تنفسی، مشکلات تغذیه‌ای، نارس بودن یا سایر شرایطی مواجه شود که نیازمند ارزیابی دقیق و گاهی مداخله سریع پزشکی است.
به همین دلیل، در یک محیط درمانی کودکان، تجهیزات مختلفی برای شرایط متفاوت در نظر گرفته می‌شود؛ از جمله دستگاه فتوتراپی برای درمان برخی موارد افزایش بیلی‌روبین، تجهیزات پایش علائم حیاتی و تجهیزات مورد استفاده در شرایط احیا و مراقبت فوری.
در این مقاله از «کودک ما | Clinic for Child» با بخش‌هایی از این تجهیزات و کاربرد آنها آشنا می‌شویم
ویزیت و مشاوره فوق‌تخصصی آنلاین و تلفنی(در تمام ساعات شبانه‌روز، حتی ایام تعطیل)
شماره اصلی منشی دکتر جمشید صفدریان در کلینیک کودک ما : 09166259442 سایر شماره‌ها: 06133768030، 06133768115، 09010829085
دستگاه فتو برای زردی نوزاد چیست؟.
یکی از تجهیزات مهمی که ممکن است در مراقبت از نوزاد مبتلا به افزایش بیلی‌روبین مورد استفاده قرار گیرد، دستگاه فتو برای زردی است.
فتوتراپی یا نوردرمانی، یکی از درمان‌های استاندارد برای برخی نوزادان مبتلا به هایپربیلی‌روبینمی است.
بیلی‌روبین در اثر تجزیه طبیعی گلبول‌های قرمز ایجاد می‌شود. در نوزادان، به‌خصوص در روزهای ابتدایی زندگی، کبد هنوز به بلوغ کامل عملکردی نرسیده است و ممکن است دفع بیلی‌روبین با سرعت کافی انجام نشود.
در نتیجه، میزان بیلی‌روبین خون افزایش پیدا می‌کند و پوست یا سفیدی چشم نوزاد ممکن است زرد شود.
دستگاه فتو برای زردی با استفاده از نور مناسب فتوتراپی، شرایطی ایجاد می‌کند که بیلی‌روبین موجود در پوست به شکل‌هایی تبدیل شود که بدن نوزاد بتواند آنها را آسان‌تر دفع کند.
بنابراین فتوتراپی صرفاً «تاباندن نور» یا گرم کردن نوزاد با یک لامپ نیست؛ بلکه یک روش درمانی پزشکی با پارامترهای مشخص است.
آیا هر نوزاد زردی به دستگاه فتو نیاز دارد؟
خیر.
این نکته برای والدین بسیار مهم است.
وجود زردی ظاهری به‌تنهایی به این معنی نیست که نوزاد حتماً باید زیر دستگاه فتو برای زردی قرار بگیرد.
تصمیم برای شروع فتوتراپی بر اساس مجموعه‌ای از عوامل انجام می‌شود؛ از جمله:
- سن نوزاد بر حسب ساعت و روز
- سن بارداری هنگام تولد
- میزان بیلی‌روبین
- روند افزایش بیلی‌روبین
- وجود عوامل خطر
- وضعیت عمومی نوزاد
- سابقه برخی بیماری‌ها یا مشکلات خونی
بنابراین والدین نباید صرفاً بر اساس رنگ پوست یا تجربه نوزاد دیگری درباره فتوتراپی تصمیم بگیرند.
فضای فتوتراپی و تجهیزات مراقبت از نوزاد
در تصویری که از فضای درمانی مشاهده می‌شود، دستگاه فتوتراپی در کنار مجموعه‌ای از تجهیزات پزشکی قرار گرفته است.
دستگاه دارای سطح مخصوص قرارگیری نوزاد، بخش نوردرمانی و پنل کنترل است.
در اطراف آن نیز تجهیزاتی مانند:
- مانیتورهای پزشکی
- تخت مراقبت از نوزاد
- تجهیزات پایش
- تجهیزات تنفسی
- ترالی تجهیزات پزشکی
- کپسول اکسیژن
- تجهیزات مورد استفاده در مراقبت‌های فوری
دیده می‌شود.
وجود چنین تجهیزاتی از یک نکته مهم حکایت دارد: مراقبت از نوزاد فقط به درمان یک علامت محدود نمی‌شود؛ بلکه وضعیت عمومی نوزاد باید در صورت نیاز پایش شود.
اتاق CPR یا اتاق احیا چیست؟
یکی دیگر از بخش‌های مهم در محیط‌های درمانی، اتاق CPR یا اتاق احیا است.
اصطلاح CPR مخفف Cardiopulmonary Resuscitation و به معنای احیای قلبی‌ریوی است.
اتاق احیا برای شرایطی طراحی می‌شود که بیمار نیازمند ارزیابی و اقدامات فوری پزشکی باشد.
در چنین شرایطی، سرعت اهمیت بسیار زیادی دارد. تجهیزات مورد نیاز باید در دسترس تیم درمان باشند تا در صورت بروز وضعیت اورژانسی، اقدامات لازم بدون اتلاف وقت آغاز شود.
در محیط‌های درمانی کودکان و نوزادان، تجهیزات احیا باید متناسب با سن، اندازه و شرایط فیزیولوژیک کودک یا نوزاد انتخاب و استفاده شوند.
در اتاق احیای نوزاد چه تجهیزاتی اهمیت دارند؟
در تصاویر این فضای درمانی، تجهیزاتی مشاهده می‌شود که می‌توانند در پایش و مراقبت فوری مورد استفاده قرار گیرند؛ از جمله مانیتورهای پزشکی، تجهیزات تنفسی، ترالی تجهیزات و منابع اکسیژن.
البته تجهیزات دقیق یک اتاق احیا بسته به سطح مرکز درمانی و نوع خدمات آن متفاوت است.
در یک محیط احیای نوزاد، به‌طور معمول دسترسی سریع به تجهیزات مناسب برای ارزیابی وضعیت تنفسی و گردش خون، تأمین اکسیژن و حمایت تنفسی، پایش علائم حیاتی و انجام اقدامات احیای متناسب با شرایط بیمار اهمیت دارد.
نکته مهم این است که تجهیزات به‌تنهایی جایگزین تیم درمان آموزش‌دیده نیستند. در شرایط اورژانسی، تجهیزات مناسب + دسترسی سریع + نیروی آموزش‌دیده + پروتکل صحیح در کنار یکدیگر اهمیت دارند.
چرا وجود تجهیزات احیا در کنار مراقبت از نوزاد اهمیت دارد؟
نوزادان از نظر فیزیولوژیک با بزرگسالان تفاوت دارند و برخی شرایط می‌توانند در آنها با سرعت بیشتری تغییر کنند.
برای مثال، مشکلات تنفسی، کاهش اکسیژن، برخی عوارض تولد یا وضعیت‌های شدید بیماری ممکن است نیازمند ارزیابی و مداخله فوری باشند.
به همین دلیل، در محیطی که از نوزادان و کودکان مراقبت می‌شود، آمادگی برای شرایط اورژانسی اهمیت ویژه‌ای دارد.
اتاق CPR یا احیا در چنین ساختاری، بخشی از آمادگی برای مدیریت شرایط فوری است؛ در حالی که دستگاه فتو برای زردی برای یک کاربرد کاملاً متفاوت، یعنی نوردرمانی در موارد واجد شرایط، مورد استفاده قرار می‌گیرد.
این دو نباید با یکدیگر اشتباه گرفته شوند:
فتوتراپی → درمان برخی موارد افزایش بیلی‌روبین
احیا → مداخله فوری در شرایط تهدیدکننده عملکردهای حیاتی
مانیتورهای پزشکی چه کاربردی دارند؟
در تصاویر، مانیتورهای پزشکی در کنار تخت‌ها و تجهیزات مراقبتی دیده می‌شوند.
مانیتورینگ به تیم درمان اجازه می‌دهد برخی پارامترهای حیاتی بیمار را در صورت نیاز به‌صورت مداوم یا دوره‌ای بررسی کند.
بسته به نوع دستگاه و تنظیمات آن، ممکن است پارامترهایی مانند:
- ضربان قلب
- میزان اشباع اکسیژن خون
- تعداد تنفس
- فشار خون
پایش شوند.
البته اینکه دقیقاً چه پارامترهایی برای هر نوزاد یا کودک بررسی شود، به شرایط بالینی و نظر پزشک بستگی دارد.
زردی نوزاد چه زمانی نیاز به توجه پزشکی دارد؟
زردی در نوزادان بسیار شایع است و بسیاری از موارد آن بدون عارضه جدی برطرف می‌شوند؛ اما شدت بالای بیلی‌روبین یا افزایش سریع آن می‌تواند خطرناک باشد.
بیلی‌روبین بسیار بالا، در شرایط خاص، می‌تواند به سیستم عصبی آسیب برساند. به همین دلیل، ارزیابی مناسب و درمان به‌موقع اهمیت زیادی دارد.
اگر نوزاد:
- زردی واضح یا رو به افزایش دارد،
- به‌خوبی شیر نمی‌خورد،
- بیش از حد خواب‌آلود یا بی‌حال است،
- وضعیت عمومی مناسبی ندارد،
- یا پزشک درباره میزان بیلی‌روبین او نگرانی دارد،
باید ارزیابی پزشکی انجام شود.
در صورت نیاز، پزشک می‌تواند آزمایش بیلی‌روبین و سایر بررسی‌های لازم را درخواست کرده و درباره نیاز به دستگاه فتو برای زردی تصمیم‌گیری کند.-
مراقبت از نوزاد؛ فراتر از یک دستگاه
یک نکته اساسی در مراقبت پزشکی از کودکان و نوزادان این است که هیچ دستگاهی به‌تنهایی درمان‌کننده نیست.
دستگاه فتوتراپی، مانیتور، تجهیزات تنفسی یا تجهیزات احیا، همگی ابزارهایی هستند که در اختیار تیم درمان قرار می‌گیرند.
آنچه اهمیت دارد، استفاده صحیح از تجهیزات بر اساس شرایط هر بیمار است.
به همین دلیل، هنگام مواجهه با زردی، مشکلات تنفسی یا سایر علائم نوزاد، بهتر است والدین به‌جای جست‌وجوی یک وسیله یا روش درمانی خاص، ابتدا به دنبال ارزیابی دقیق علت و شدت مشکل باشند.
جمع‌بندی
مراقبت از نوزاد و کودک به محیطی نیاز دارد که بتواند طیف متفاوتی از نیازهای پزشکی را پوشش دهد.
در یک فضای درمانی، دستگاه فتو برای زردی می‌تواند برای فتوتراپی نوزادان واجد شرایط مورد استفاده قرار گیرد؛ در کنار آن، تجهیزات پایش و مراقبت از نوزاد به تیم درمان کمک می‌کنند وضعیت بیمار را بهتر ارزیابی کنند.
از سوی دیگر، اتاق CPR یا اتاق احیا برای آمادگی در برابر شرایط اورژانسی و نیازمند مداخله فوری اهمیت دارد.
در «کودک ما | Clinic for Child»، آشنایی والدین با تجهیزات و فرآیندهای درمانی می‌تواند به کاهش اضطراب و افزایش آگاهی آنها کمک کند؛ با این تأکید که تشخیص و انتخاب درمان مناسب برای نوزاد باید بر اساس ارزیابی پزشکی انجام شود.
بدون دیدگاه